Giga sell-off lokale markt

Na de opleving de vorige maand, toen de AEX van een dieptepunt rond 265 enkele weken aaneen steeg tot 318, zijn we nu bijna terug bij af. Die opleving van oktober was moeilijk verklaarbaar en eentje in de categorie “profiteer ervan nu het nog kan”. In het licht van de al maanden heersende, en vooralsnog onopgeloste problemen rond de EU, is de hernieuwde terugval een stuk begrijpelijker. Een eerder door mij verwachte eindejaarsrally lijkt nu een stuk minder waarschijnlijk en zal nooit in staat zijn het jaarverlies voor de beurzen in te lopen. Het zal niet meer dan een kleine pleister op de wonde zijn, want vrijwel iedere belegger heeft in 2011 een fors verlies aan de broek gekregen.

Je kan ook zeggen dat de tijdelijke opleving van de beurzen in oktober ons zand in de ogen heeft gestrooid en de werkelijke problemen heeft gemaskeerd. Die problemen zijn evident en worden dagelijks breed uitgemeten in de media. Het investeringsklimaat en daarmee gepaard de lust om te beleggen is nihil. Eerder voelt de beurs “unheimisch” aan om een mooi Duits woord te gebruiken, want de stand van de AEX camoufleert nog de veel grotere onderhuidse drama’s die spelen.

Afgaand op de AEX zitten we nu net onder 280 nog boven eerdere dieptepunten gerealiseerd op 9 augustus (AEX 265) en 23 september (AEX 256 intraday). Dat lijkt nog mee te vallen, waarbij de relatieve kracht van de index vooral wordt ondersteund door de kracht van hoekstenen als Royal Dutch en Unilever. Deze aandelen worden pas als laatste de deur uitgedaan, terwijl andere partijen juist switchen richting deze twee Blue Chips en daarmee de koers ondersteunen. Maar wie verder kijkt dan de AEX ziet een waar slagveld.

Zo is de Midkapindex AMX deze maand op nieuwe year lows beland en voor de smallcapindex AScX geldt dat in sterkere mate. Om dit inzichtelijk te maken, in mei noteerde deze AScX nog boven 540 en momenteel nog maar rond 365, ofwel een daling van 33%. Dan hebben we het over de relatief nog sterkere lokale aandelen die indexwaardig worden geacht. Dáár weer onder zitten de echt kleine smallcaps inclusief tal van speculatieve aandeeltjes en pennystocks die het nieuws doorgaans amper halen. De slachting in deze categorie is immens, koersdalingen van meer dan 50% zijn hier geen uitzondering. Laat ook dit tabelletje zien van de 25 grootste dalers van Euronext Amsterdam gerekend vanaf 1 juli dit jaar.

 Alleen al op de intussen qua aantal noteringen beperkte Amsterdamse beurs zie je zo’n 25 aandelen die in nog geen half jaar tijd zijn gehalveerd in waarde. Daar staan tal van speculatieve waarden als Spyker en Homburg tussen, maar ook degelijke indexfondsen als Air France KLM, PostNL, CSM en Arcelor Mittal. Stijgers over deze periode moet je met een lampje zoeken. Qua pure aandelen zijn het er nog geen 10, waaronder wel namen als Unilever, Vopak en ASML wat bewijst dat deze fondsen als veilige vluchthaven worden beschouwd.

Een soortgelijk tabelletje voor de beurzen van Brussel en Parijs laat eenzelfde, zo mogelijk nog sterker negatief beeld zien. Het lijkt erop dat hier massaal aandelen worden gedumpt, waardoor koersen in een vrije val geraken doordat de verkoopdruk amper door bieders wordt opgevangen. Ikzelf heb sterk de indruk dat met name instituten waaronder banken en pensioenfondsen veel van hun bezittingen te gelde maken, ongeacht de koers of intrinsieke waarde van dat bezit. Dat hierbij kinderen met het badwater worden weggegooid lijkt mij duidelijk, want ik denk dat tal van bedrijven door deze koersdumps nu ondergewaardeerd worden door de markt en daarmee feitelijk tekort gedaan.

Daar koop je op dit moment echter niets voor. Ooit zal er wel een herstelbeweging komen waarbij de onterecht weggedumpte aandelen fors in koers herstellen. Aandelen van bedrijven in financieringsnood daarentegen zouden wel eens langer op lage niveaus kunnen bivakkeren met mogelijk faillissement tot gevolg. Waarmee ik wil zeggen dat bodemvissen in deze markt enkel selectief moet gebeuren.

Voor dit moment lijkt het klimaat nog erg onzeker en daarmee gevaarlijk om vallende messen, wat de koersvallen van tal van aandelen toch zijn, op te vangen. Mochten instituten ook nog gedwongen worden kwaliteitsaandelen te verkopen dan zijn de rapen gaar en kan de beurs zomaar een volgende crash voor de kiezen krijgen. Als anderzijds de ECB beslist de geldpersen aan te zetten en zo indirect de banken van nieuwe liquiditeit gaat voorzien, kan het ook weer de goeie kant op gaan met de koersen van aandelen. Wie het weet mag het zeggen.

Leon Hillen

Leon Hillen is een selfmade beursdeskundige en expert op het gebied van stockpicking. Op Marktgevoel.nl geeft hij zijn mening over de markt, financieel-economische ontwikkelingen en individuele fondsen. Via een geheel eigen werkwijze selecteert hij kansrijke danwel ondergewaardeerde fondsen en onderzoekt en beoordeelt deze op koopwaardigheid en potentieel rendement. Zijn beste stockpicks worden op zijn persoonlijke website VermogensVisie aan zijn abonnees ter advies voorgelegd. Volg hem ook via https://twitter.com/leonhillen